Kiến thức
Bài viết gần đây
Ứng Dụng Thực Tiễn và Tầm Quan Trọng của Đo Lường Kích Thước
Ứng Dụng Thực Tiễn và Tầm Quan Trọng của Đo Lường Kích Thước 25/08/2025

Đo lường kích thước (Dimensional Measurement) là một khái niệm cốt lõi trong nhiều lĩnh vực, từ kỹ thuật, sản xuất đến khoa học. Nó không chỉ đơn thuần là việc đo chiều dài hay góc, mà còn bao gồm cả các thuộc tính hình học phức tạp như độ phẳng, độ thẳng, và độ tròn. Hiểu rõ và áp dụng thành thạo các phép đo này là yếu tố then chốt để đảm bảo sự chính xác, an toàn và hiệu quả của sản phẩm.

Ren Acme – Phân tích chi tiết về tiêu chuẩn và ứng dụng
Ren Acme – Phân tích chi tiết về tiêu chuẩn và ứng dụng 15/08/2025

Ren Acme là một loại ren rất phổ biến trong các loại máy móc thông thường và xuất hiện trong nhiều ứng dụng khác nhau của máy móc. Vậy điều gì khiến cho loại ren này trở thành 1 sản phẩm "quốc dân" như vậy?

Đồng hồ so điện tử chuẩn ISO 463 – giải pháp đo lường chính xác hàng đầu cho nhà máy hiện đại
Đồng hồ so điện tử chuẩn ISO 463 – giải pháp đo lường chính xác hàng đầu cho nhà máy hiện đại 24/07/2025

Trong bối cảnh các doanh nghiệp sản xuất đang không ngừng nâng cao yêu cầu về độ chính xác, độ tin cậy và khả năng tích hợp trong quy trình kiểm tra chất lượng, một dòng thiết bị đang nhận được sự quan tâm lớn từ các kỹ sư và chuyên gia đo lường là đồng hồ so điện tử đạt chuẩn ISO 463, với hiệu năng vượt trội trong nhiều môi trường công nghiệp khắt khe.

Nguyên lý của phép đo độ cứng

23/12/2020 4123

Từ năm 1914, Khái niệm độ cứng Rockwell được sử dụng phổ biến trong ngành khoa học cơ khí. Sử dụng nhiều mũi đo với hình dạng và vật liệu khác nhau, tải trọng < 150kg. Kết quả đánh giá phụ thuộc chiều sâu vết lõm.

MỤC LỤC BÀI VIẾT

    Phép kiểm tra độ cứng Rockwell được giáo sư người Viennese tên là Ludwig đưa ra và những năm 1908, phép đo độ cứng thông qua chiều sâu vi phân Adjustable Weight Bench Reviews. Dựa vào những khái niệm cơ bản trên, hai nhà khoa học Hugh M Rockwell (1890-1957) và Stanley P Rockwell (1886-1940) đã tìm ra phương pháp thử độ cứng Rockwell và nhận được bằng sáng chế vào ngày 15/07/1914.

    Tìm Hiểu Về Máy Đo Độ Cứng

    Phép đo Rockwell

    Ứng dụng đo độ cứng Rockwell

    Phương pháp đo độ cứng Rockwell được ứng dụng rộng rãi cho nhiều chi tiết với vật liệu, kích thước và hình dạng khác nhau

    Trên các dòng máy đo độ cứng hiện nay đều có hệ thống chuyển đổi sang các thang đo khác nhau với độ chính xác rất cao.

    Nguyên lý đo độ cứng Rockwell:

    Trên các dòng máy đo độ cứng Rockwell, ta dùng mũi đo kim cương có góc ở đỉnh là 120 độ và bán kính cong R=0.2mm hay mũi đo viên bi thép được tôi cứng có đường kính 1/16, 1/8, 1/4, 1/2 Inch để ấn lên bề mặt mẫu thử.

    Các loại mũi đo Rockwell

    Độ cứng được xác định bằng cách ta tác dụng lên viên bi hoặc mũi kim cương hai lực ấn nối tiếp, lực ban đầu là 100N (gọi là lực sơ cấp), lực tiếp theo là 600N hoặc 1000N hoặc 1500N (gọi là lực thứ cấp) tùy theo thang chia.

    Quy trình đo độ cứng bằng phương pháp Rockwell theo sơ đồ hình dưới, cơ bản như sau: ta tác động đầu thử vào vật mẫu với một lực tối thiểu, thường là 10kgf hoặc 30kgf nếu vật liệu mềm. Khi đạt độ cân bằng, thiết bị đo sẽ ghi lại giá trị xác định (theo dõi dịch chuyển đầu đo và các phản hồi về thay đổi chiều sâu tác động của đầu đo. Tiếp đến, trong khi vẫn duy trì lực tác động tối thiểu, ta tác động thêm một lực tối đa. Các quá trình đo này được thực hiện trên máy đo độ cứng kim loại hoàn toàn tự động.

    Khi đạt được độ cân bằng, thôi tác dụng lực tối đa nhưng vẫn duy trì lực tối thiểu ban đầu. Khi lực tối đa được thu về, độ sâu vết lõm trên bề mặt vật thử sẽ được phục hồi một phần. Độ Sâu vết lõm còn lại (kết quả của phát và thu lực tối đa) được sử dụng để tính toán độ cứng Rockwell.

    Tìm Hiểu Về Máy Đo Độ Cứng

    Phương pháp đo độ cứng Rockwell

    Độ cứng Rockwell được xác định theo một đại lượng quy ước, không có thứ nguyên, phụ thuộc vào chiều sâu vết lõm. Chiều sâu càng lớn thì độ cứng càng nhỏ và ngược lại.

    Lực tác dụng ban đầu (lực sơ cấp) L1, mũi đo lún sâu vào vật liệu 1 đoạn h, Tiếp theo ta tác dụng 1 lực (lực thứ cấp) L2, mũi đo lún sâu vào vật liệu đoạn h2. Chênh lệch hai lần thử là h – đặc trưng cho độ cứng vật liệu thử.

    Đơn vị đo độ cứng Rockwell có kí hiệu: HR, một đơn vị HR tương ứng với độ lún bằng 0.002mm.

    Độ cứng Rockwell được biểu diễn bởi một đại lượng quy ước phụ thuộc vào chiều sâu h của vết lõm và xác định theo công thức:

    HR = k – h/e

    Trong đó:

    + k: là hằng số (dùng bi k = 130, dùng mũi kim cương thì k = 100)

    + e: là giá trị một độ chia của e. Đối với độ cứng e = 0.002mm. Đối với đo mềm hay còn gọi là độ cứng bề mặt e = 0.001mm

    + 0.002 hay 0.001 là giá trị của vạch chia đồng hồ hay khi ấn mũi đo sâu thêm 0.002mm hay 0.001mm thì kim đồng hồ dịch chuyển một vạch.

    + h: là hiệu độ sâu hai lần ấn (mm)

    h = h2 – h1

    Tùy theo lực tác dụng mà người ta phân độ cứng Rockwell ra 3 thang A, B, C tương ứng

    Có nhiều thang đo độ cứng Rockwell, kí hiệu là RA, RB, RC,… tùy thuộc vào loại và kích thước đầu đo cũng như giá trị lực tác dụng được sử dụng.

    Trên máy đo độ cứng Rockwell có hai thang chia. Thang chia C, khi thử bằng mũi đo kim cương với lực ấn 150kgf và thang chia B khi dùng viên kim cương với lực ấn 100kgf. Viên bi (ứng với thang chia B) được dùng để thử độ cứng Rockwell của thép chưa tôi, đồng, đồng thau,… còn các vật liệu thật cứng thì phải thử bằng mũi đo kim cương như ở thang chia C, nhưng với lực ấn 60kgf, đọc trên thang chia kí hiệu bằng chữ A. Do đó, khi ghi độ cứng Rockwell ta phải ghi rõ đơn vị của độ cứng là: HRC, HRB hay HRA

    Quy trình hiệu chuẩn Máy đo độ cứng

    Thang đo Rockwell thường

    Tìm Hiểu Về Máy Đo Độ Cứng

    Thang đo Rockwell bề mặt

    Ưu & Nhược điểm phương pháp đo độ cứng Rockwell

    Ưu điểm:

    • Không cần hệ thống quang học
    • Nhanh chóng và dễ dàng
    • Không phụ thuộc vào người vận hành
    • Ít bị ảnh hưởng bởi độ nhám bề mặt

    Nhược điểm:

    Nhiều thang đo khác nhau với mũi đo và tải trọng khác nhau

    Cập nhật thêm kiến thức về quản lý chất lượng qua chuyên mục đào tạo tại: https://v-proud.vn/vi/danh-muc/tin-dao-tao

    Đọc thêm:


    Zalo

    (84) 896 555 247